Rozmówca: Dyrektor Techniczny zakładu produkcyjnego
Tematy: SCADA, ERP, integracja IT/OT, cyberbezpieczeństwo OT, efektywność i przyszłość przemysłu
1. Jakie są dziś największe wyzwania technologiczne w zakładach produkcyjnych?
Największym wyzwaniem jest złożoność. Zakłady produkcyjne to dziś połączenie automatyki, systemów IT, danych produkcyjnych, wymagań biznesowych i regulacyjnych. Musimy zapewnić ciągłość produkcji, bezpieczeństwo ludzi i infrastruktury, a jednocześnie optymalizować koszty i reagować na zmienność rynku. To wymaga spójnych, dobrze zintegrowanych systemów.
2. Jaką rolę pełnią systemy SCADA w nowoczesnej produkcji?
SCADA to „centrum dowodzenia” produkcji. Zapewnia bieżący wgląd w procesy technologiczne, umożliwia szybkie reagowanie na awarie i analizę danych operacyjnych. Dziś SCADA nie jest już tylko wizualizacją – to źródło danych dla analiz efektywności, predykcji awarii i integracji z systemami wyższego poziomu.
3. Czy SCADA nadal się rozwija, czy jest wypierana przez inne rozwiązania?
Zdecydowanie się rozwija. SCADA ewoluuje w kierunku platform danych operacyjnych, integrujących się z MES, ERP i systemami analitycznymi. Coraz częściej działa w architekturze rozproszonej, z dostępem webowym i mechanizmami cyberbezpieczeństwa, które jeszcze kilka lat temu nie były standardem.
4. Jak wygląda dziś integracja systemów SCADA z ERP?
Integracja SCADA z ERP to klucz do realnego zarządzania produkcją. Dane z maszyn trafiają do systemów biznesowych, umożliwiając dokładne rozliczanie produkcji, zużycia mediów, planowanie zasobów i analizę kosztów. Dzięki temu decyzje zarządcze opierają się na danych rzeczywistych, a nie szacunkach.
5. Jakie korzyści biznesowe daje połączenie świata IT i OT?
Przede wszystkim przejrzystość i efektywność. Integracja IT/OT pozwala:
- skrócić przestoje,
- poprawić OEE,
- lepiej planować produkcję,
- obniżyć koszty energii i utrzymania ruchu.
To także fundament do wdrażania koncepcji Przemysłu 4.0.
6. Cyberbezpieczeństwo OT – realne zagrożenie czy modne hasło?
To realne i bardzo poważne zagrożenie. Systemy OT były projektowane z myślą o niezawodności, nie o bezpieczeństwie cyfrowym. Dziś są coraz częściej podłączone do sieci IT, a to otwiera nowe wektory ataku. Incydent cybernetyczny w OT może zatrzymać produkcję lub zagrozić bezpieczeństwu ludzi.
7. Jakie są najczęstsze błędy w podejściu do bezpieczeństwa OT?
Najczęściej spotykamy się z brakiem segmentacji sieci, nieaktualnym oprogramowaniem i brakiem monitoringu zdarzeń. Często panuje też przekonanie, że „u nas to niemożliwe”. Tymczasem podstawowe działania – audyt, polityki dostępu, monitoring sieci OT – znacząco redukują ryzyko.
8. Czy wdrożenie cyberbezpieczeństwa OT oznacza wysokie koszty?
Niekoniecznie. Koszt zabezpieczeń jest zawsze niższy niż koszt przestoju produkcji lub awarii krytycznej. Co ważne, wiele działań można realizować etapami: od inwentaryzacji, przez segmentację, po zaawansowane systemy detekcji zagrożeń. Kluczowe jest podejście systemowe, a nie punktowe.
9. Jaką rolę odgrywają dane w nowoczesnym zakładzie produkcyjnym?
Dane są dziś jednym z najcenniejszych zasobów. Dane z SCADA, systemów pomiarowych i ERP pozwalają analizować trendy, optymalizować zużycie energii, planować remonty i przewidywać awarie. Bez danych nie ma cyfrowej transformacji – są tylko intuicje.
10. Jak Pan widzi przyszłość produkcji przemysłowej w najbliższych latach?
Przyszłość to inteligentne, bezpieczne i zintegrowane zakłady. Automatyzacja będzie się pogłębiać, a systemy IT i OT coraz bardziej przenikać. Kluczowe będą: cyberbezpieczeństwo, analityka danych i efektywność energetyczna. Firmy, które zainwestują w te obszary już dziś, zyskają realną przewagę konkurencyjną jutro.
Podsumowanie
Nowoczesna produkcja to nie tylko maszyny i linie technologiczne, ale przede wszystkim systemy, dane i bezpieczeństwo. Rola dyrektora technicznego ewoluuje – z zarządzania infrastrukturą w kierunku strategicznego zarządzania technologią, która bezpośrednio wpływa na wyniki biznesowe.
